HOA XƯƠNG RỒNG – KHI TIẾNG LÒNG CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG ĐƯỢC LẮNG NGHE

Mỗi nhà văn đều có một sở trường, một mảng đề tài “ruột”. Với nhà văn Nguyễn Trí, viết về thân phận của những người nghèo khổ chính là sứ mạng của người cầm bút từ lúc bắt đầu cho đến thời điểm hiện tại. Mảng đề tài này xuyên suốt các tác phẩm của ông từ tập truyện ngắn “Bãi vàng, đá quý, trầm hương” (năm 2013, Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam) cho đến tiểu thuyết “Hoa xương rồng” (năm 2023). “Hoa xương rồng” đã được trao giải nhất thể loại tiểu thuyết trong Cuộc thi sáng tác văn học về đề tài công nhân, công đoàn (2021-2023).
Đọc tác phẩm, chúng ta bắt gặp một Nguyễn Trí vừa thân quen, vừa mới mẻ. Thân quen vì vẫn là giọng văn đầy rắn rỏi, góc cạnh, xù xì mà chan chứa yêu thương tình người. Mới mẻ vì sự xuất hiện ngồn ngộn của một lớp nhân vật mới: Người công nhân. “Hoa xương rồng” viết về đời sống của người công nhân trong một công ty có vốn đầu tư nước ngoài về dệt may.
Nguyễn Trí đã dựng nên một “thế giới” công nhân với tất cả sự đa dạng về thân phận, cảnh huống. Trong thế giới ấy, có những em gái 15, 16 tuổi như Hương vì hoàn cảnh nghèo khó phải bỏ học giữa chừng để đi làm; có những “tay giang hồ” sau một thời gian vẫy vùng giờ vào nhà máy để sống cuộc đời yên ổn như Năm lựu đạn; lại có những cặp vợ chồng trí thức như Tuấn-Trang… Mỗi người tùy vào trình độ học vấn mà làm những công việc khác nhau. Người làm công việc tay chân ở kho, ở xưởng, người phụ trách phòng thí nghiệm, người làm quản lý… Song tất cả đều chỉ là người làm thuê, chịu sự sắp đặt của ông chủ người nước ngoài. Từ đây, Nguyễn Trí đã hé lộ những góc khuất ảm đạm, tăm tối của phận đời công nhân.